GÖLGE OLUŞTURMA POTANSİYELİ YÜKSEK AĞAÇLAR
Haziran 2026GÖLGE OLUŞTURMA POTANSİYELİ YÜKSEK AĞAÇLAR
| Latince adı (otör) | Türkçe adı | Form | Nihai boy (m) | Öne çıkan özellik | Tasarım / kullanım notu |
| Acer campestre L. | Ova akçaağacı | Orta boy ağaç | 8–15 | Dengeli ve geniş taç | Orta ölçekli açık alanlarda kullanıcı konforunu artıran dengeli gölge mekânları oluşturur. |
| Acer platanoides L. | Çınar yapraklı akçaağaç | Büyük ağaç | 20–30 | Yoğun gölge | Park ve rekreasyon alanlarında serin ve korunaklı açık alanlar oluşturur. |
| Acer pseudoplatanus L. | Dağ akçaağacı | Büyük ağaç | 20–35 | Yayvan taç | Büyük peyzajlarda güçlü üst örtü oluşturarak mekânsal konfor sağlar. |
| Acer negundo L. | Dişbudak yapraklı akçaağaç | Büyük ağaç | 10–20 | Hızlı gelişim | Yeni oluşturulan açık alanlarda kısa sürede işlevsel gölge sağlayarak mekânın kullanılabilirliğini artırır. |
| Aesculus hippocastanum L. | At kestanesi | Büyük ağaç | 20–30 | Çok geniş taç | Dinlenme ve bekleme alanlarının mekânsal çatısını oluşturan güçlü üst örtü ağacıdır. |
| Albizia julibrissin Durazz. | Gülibrişim | Orta boy ağaç | 6–12 | Şemsiye taç | Hafif ve geçirgen gölgesiyle açık alanları baskılamadan kullanıcı konforu sağlar. |
| Albizia kalkora (Roxb.) Prain | Kalkora albizyası | Orta boy ağaç | 8–15 | Yayvan taç | Hafif gölgesiyle sıcak iklimlerde ferah ve kullanıcı dostu açık alanlar oluşturur. |
| Catalpa bignonioides Walter | Katalpa | Orta boy ağaç | 10–15 | Büyük yapraklar | Erken yaşta güçlü gölge oluşturarak kullanıcı odaklı açık alanlar meydana getirir. |
| Catalpa speciosa (Warder) Warder ex Engelm. | Büyük çiçekli katalpa | Büyük ağaç | 15–20 | Geniş taç | Meydan ve parklarda güçlü gölge sağlayan karakteristik üst örtü oluşturur. |
| Cedrus atlantica (Endl.) Manetti ex Carrière | Atlas sediri | Büyük ibreli ağaç | 20–30 | Yayvan taç | Büyük alanlarda sürekli gölge sağlayan anıtsal üst örtü oluşturur. |
| Cedrus deodara (Roxb. ex D.Don) G.Don | Himalaya sediri | Büyük ibreli ağaç | 20–30 | Zarif ve geniş taç | Gölge işlevini güçlü silüet etkisi ile birleştirir. |
| Cedrus libani A.Rich. | Lübnan sediri | Büyük ibreli ağaç | 25–35 | Anıtsal taç | Mekânın kimliğini belirleyen, uzun ömürlü ve güçlü gölge alanları oluşturan üst örtü ağacıdır. |
| Celtis australis L. | Çitlembik | Büyük ağaç | 15–25 | Kuraklığa dayanım | Sıcak iklimlerde sürdürülebilir gölge sağlayan doğal üst örtü oluşturur. |
| Celtis tournefortii Lam. | Doğu çitlembiği | Büyük ağaç | 10–20 | Yerli ve kurakçıl | Anadolu'nun sıcak ve kurak bölgelerinde uzun ömürlü gölge alanları oluşturur. |
| Ceratonia siliqua L. | Keçiboynuzu | Büyük herdem yeşil ağaç | 10–15 | Kuraklığa dayanım | Akdeniz peyzajında yıl boyunca gölge sağlayarak mekânsal süreklilik oluşturur. |
| Fagus sylvatica L. | Avrupa kayını | Büyük ağaç | 25–35 | Yoğun gölge | Serin bölgelerde sakin, serin ve güçlü mekânsal atmosferler oluşturur. |
| Fraxinus angustifolia Vahl | Sivri yapraklı dişbudak | Büyük ağaç | 20–30 | Geniş taç | Su kenarı ve park alanlarında geniş gölge kuşakları oluşturur. |
| Fraxinus excelsior L. | Adi dişbudak | Büyük ağaç | 25–35 | Yüksek gölge kapasitesi | Büyük açık alanlarda kullanıcı konforunu artıran güçlü üst örtü sağlar. |
| Fraxinus ornus L. | Çiçekli dişbudak | Orta boy ağaç | 8–15 | Kuraklığa dayanım | Küçük ve orta ölçekli alanlarda doğal karakterli gölge mekânları oluşturur. |
| Gleditsia triacanthos L. | Glayçyya | Büyük ağaç | 20–30 | Filtrelenmiş gölge | Işık ve gölge dengesini koruyarak gün boyu kullanılabilir açık alanlar oluşturur. |
| Juglans regia L. | Ceviz | Büyük ağaç | 15–25 | Serin ve yoğun gölge | Sıcak iklimlerde mikroklima oluşturan korunaklı mekânlar oluşturur. |
| Koelreuteria paniculata Laxm. | Altın yağmur ağacı | Orta boy ağaç | 8–12 | Gölge ve çiçek etkisi | Küçük ölçekli açık alanlarda gölge ile görsel etkiyi birlikte sunar. |
| Liquidambar styraciflua L. | Amerikan sığlası | Büyük ağaç | 20–30 | Sonbahar renklenmesi | Gölge işlevini mevsimsel renk değişimi ile zenginleştirir. |
| Liriodendron tulipifera L. | Lale ağacı | Büyük ağaç | 20–35 | Düzgün ve geniş taç | Büyük park alanlarında estetik ve işlevsel gölge mekânları oluşturur. |
| Magnolia grandiflora L. | Büyük çiçekli manolya | Büyük herdem yeşil ağaç | 10–20 | Yoğun herdem yeşil taç | Prestij projelerinde süreklilik ve zarafet kazandıran gölge mekânları oluşturur. |
| Melia azedarach L. | Tesbih ağacı | Orta boy ağaç | 8–15 | Hızlı gelişim | Sıcak iklimlerde kısa sürede gölge sağlayarak açık alan kullanımını destekler. |
| Morus alba L. | Ak dut | Orta boy ağaç | 8–15 | Geniş taç | Geleneksel Türk peyzajında dinlenme ve toplanma alanlarını tanımlayan gölge ağacıdır. |
| Morus nigra L. | Kara dut | Orta boy ağaç | 8–15 | Yoğun gölge | Avlu ve meydanlarda kullanıcı odaklı serin mekânlar oluşturur. |
| Paulownia tomentosa (Thunb.) Steud. | Pavlonya | Büyük ağaç | 10–20 | Çok hızlı gölge oluşturma | Yeni oluşturulan peyzajlarda kısa sürede işlevsel gölge alanları oluşturur. |
| Pinus pinea L. | Fıstık çamı | Büyük ibreli ağaç | 15–25 | Şemsiye taç | Akdeniz peyzajının simgesi olarak geniş ve serin gölge mekânları oluşturur. |
| Platanus orientalis L. | Doğu çınarı | Çok büyük ağaç | 25–35 | Çok geniş ve yayvan taç | Meydan ve kamusal açık alanlarda kullanıcıyı bir araya getiren güçlü mekânsal merkez oluşturur. |
| Platanus × hispanica Mill. ex Münchh. | Londra çınarı | Çok büyük ağaç | 25–35 | Kent koşullarına dayanım | Büyük kent mekânlarında süreklilik sağlayan güçlü üst örtü oluşturur. |
| Quercus cerris L. | Saçlı meşe | Büyük ağaç | 20–30 | Güçlü taç yapısı | Doğal ve yarı doğal peyzajlarda geniş gölge alanları oluşturur. |
| Quercus ilex L. | Pırnal meşesi | Büyük herdem yeşil ağaç | 15–25 | Dört mevsim yoğun gölge | Akdeniz kentlerinde süreklilik gösteren gölge mekânları oluşturur. |
| Quercus petraea (Matt.) Liebl. | Sapsız meşe | Büyük ağaç | 25–35 | Yayvan taç | Büyük peyzajlarda kalıcı gölge ve mekânsal derinlik oluşturur. |
| Quercus robur L. | Saplı meşe | Çok büyük ağaç | 25–40 | Anıtsal taç | Kuşaklar boyunca kullanılabilen, zamansız ve güçlü kamusal açık alanlar oluşturur. |
| Quercus rubra L. | Kırmızı meşe | Büyük ağaç | 20–30 | Sonbahar renklenmesi | Gölge işlevini güçlü mevsimsel etki ile birlikte sunar. |
| Styphnolobium japonicum (L.) Schott | Japon soforası | Büyük ağaç | 15–25 | Kent koşullarına dayanım | Kent peyzajında serin ve kullanıcı dostu gölge alanları oluşturur. |
| Tilia cordata Mill. | Küçük yapraklı ıhlamur | Büyük ağaç | 20–30 | Yoğun gölge ve hoş koku | Davetkâr ve kullanıcı dostu açık alanlar oluşturan güçlü gölge ağacıdır. |
| Tilia platyphyllos Scop. | Büyük yapraklı ıhlamur | Büyük ağaç | 20–35 | Çok geniş taç | Kullanıcı yoğun alanlarda konforlu ve serin açık mekânlar oluşturur. |
| Tilia tomentosa Moench | Gümüşi ıhlamur | Büyük ağaç | 20–30 | Kent koşullarına dayanım | Meydan ve yaya alanlarında yaz konforunu artıran güçlü gölge mekânları oluşturur. |
| Ulmus minor Mill. | Ova karaağacı | Büyük ağaç | 20–30 | Geniş taç | Kent ve park alanlarında gölge sağlayarak güçlü mekânsal süreklilik oluşturur. |
